گویش کرمانجی/کردی جنوبی (کلهری) که در بین برخی از گویشگران عامی به نامهای کرمانشاهی، ایلامی، گروسی، کردی جنوبی و در بغداد به فیلی هم نام برده میشود، منظور همان گویش کلهری است که در برخی مناطق به اسم لهجه منطقه از آن یاد میشود. از لهجههای این گویش میتوان به کرمانشاهی، ایلامی(ایلام، ملکشاهی، مهران)، گروسی (بیجاری)، گهوارهیی (گوران، تفنگچی و قلخانی و ...)، کلیایی (کلیایی، ناودرون، بیلواری)، سنجابی – خزلی، بدرهای (دوستانی، علیشروانی)، کردلی (آبدانان، دهلران، پهله) و کرندی اشاره کرد. در سالهای اخیر از نویسندگان این دیار کتابهایی در حوزه موضوعی ادبیات با محورهای شعر، داستان، نقد ادبی، ادبیات کودکان و ... جاپ و منتشر شده است که کتابخانه پژوهشکده کردستانشناسی دانشگاه کردستان نیز در راستای فرآهمآوری منابع اطلاعاتی حوزه مطالعاتی کرد و کردستان اقدام به گردآوری و خرید بیش 40 عنوان کتاب ادبی (شعر، داستان، نقد، شعر و داستان کودک و ... ) از این منابع نمودهاست. کتابها پس از فرآیند فهرستنویسی و ردهبندی در اختیار کاربران قرار خواهند گرفت. . شایان ذکر است خانم انیسه جعفری این منابع را برای کتابخانه گردآوری و ارسال کردهاند. خانم جعفری در سالهای 1397 و 1398 که دانشجوی کارشناسی ارشد زبانشناسی دانشگاه کردستان بودند، بیش از 30 عنوان کتاب را با گویش کردی جنوبی به کتابخانه پژوهشکده کردستانشناسی اهدا نمودهاند. کتابهای «شاهنامهی کوردی»، «پژوهشنامه و آسیبشناسی شعر کردی(کلهری)»، «مانێشت»، «خاتوون»، «گەرمێیان»، «گیان»، «زەلان»، «هەرمانێک لە بێدەنگی»، «شمشێر»، «زوان داڵگی»، «وەرزنامەی ژ»، «لە چیمنەڕێیوەو چیمنە ڕێیەو» و ... ازجمله کتابهای اهدایی و خریداری این مجموعه هستند.
